Ferdynand Ruszczyc, BABIE LATO, SZKIC, 1902

23.8 x 15.5cm - olej, płótno naklejone na tekturę

Na odwrocie:
– napis l.g. (niebieską kredką): BOHDANÓW WILEŃSZCZYZN  [sic!] | FRUSZCZYC | 70 obok (ołówkiem): BOHDANÓW WILEŃSZCZYZNA | F. RUSZCZYC | Z. 70 (numer poprawiony fioletową farbą, odnoszący się do pozycji w katalogu Zachęty z 1937 r.)
– l.d. nalepka z pośmiertnej wystawy artysty w krakowskim TPSP z grudnia 1937 (druk, maszynopis, pieczątka): Towarzystwo Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie | R. 1937. Grudzień | Nr. 2115 / 73 / | Autor: Ferdynand RUSZCZYC | Adres Wystawa pośmiertna | Dzieło: Szkic do „Babiego lata“ | Wykonanie: olej. | cena | WYSTAWA POŚMIERTNA FERD. RUSZCZYCA; obok nalepka (tuszem): F. Ruszczyc | Szkic do Babiego Lata | olej | wł. rodziny
– p.d. numer odnoszący się do nr pozycji w katalogu MNW z 1964 (czerwonym długopisem): I / 127 obok wzdłuż prawej krawędzi (niebieską kredką): 1602. 
– Na dolnej listwie ramy nalepka pracowni pozłotniczej.
 
Prezentowany szkic stanowi studium do obrazu Babie lato namalowanego w tym samym, 1902 roku. Ten nastrojowy i poetycki pejzaż znakomicie ukazuje jak silnie Ruszczyc związany był z naturą i krajobrazem rodzinnych stron. Traktował pejzaż nie jako wierne odtworzenie rzeczywistości, lecz jako nośnik jego nastroju i refleksji.
 
W Babim lecie, mimo wąskiego kadrowania, Ruszczyc ukazuje rozległy, niemal pusty krajobraz przełomu lata i jesieni. Głównym bohaterem są delikatne nici unoszącej się w powietrzu pajęczyny – tytułowego babiego lata – zaczepionej o gałązkę krzewu. Obraz jest subtelnym symbolem ulotności i nieuniknionych przemian. Siłą prezentowanego pejzażu jest atmosfera ciszy i zadumy. Artysta buduje nastrój za pomocą plam barwnych o stonowanej gamie kolorystycznej oraz miękkim refleksom świetlnym w centralnej części pejzażu.
 
Charakterystyczna dla Ruszczyca monumentalizacja natury sprawia, że nawet pozornie zwyczajny motyw nabiera wymiaru niemal metafizycznego i lirycznego, tak typowego dla sztuki Młodej Polski. 
W malarstwie Ruszczyca natura często staje się odbiciem stanów emocjonalnych i duchowych artysty. Babie lato można odczytywać jako refleksję nad przemijaniem, nie tylko lata, ale również nad kruchością ludzkiego życia. Symboliczne znaczenie obrazu nie jest jednak narzucone wprost – artysta pozostawia widzowi przestrzeń do osobistego przeżycia i interpretacji.
 
Dzieło doskonale pokazuje wyjątkową umiejętność Ruszczyca łączenia realistycznej obserwacji natury z symbolistycznym nastrojem. 

Obraz wystawiany, wzmiankowany i reprodukowany m.in. w:: – Katalog wystawy pośmiertnej prac malarskich i rysunkowych Ferdynanda Ruszczyca, Wilno X 1937, s. 26, nr kat. 70 (Szkic do „Babiego lata“; wł. rodziny artysty);
– Ferdynand Ruszczyc 1870-1936, Przewodnik 127, TZSP Warszawa, XI – XII 1937, s. 33, nr kat. 70 (Szkic do „Babiego lata“; własność rodziny artysty);
– Ferdynand Ruszczyc 1870-1936. Katalog wystawy pośmiertnej, TPSP w Krakowie, XII 1937 – I 1938, s. 20, nr kat. 73 (Szkic do „Babiego lata“; wł. rodziny artysty);
– Ferdynand Ruszczyc 1870-1936, katalog [red. J. Ruszczycówna], Muzeum Narodowe w Warszawie 1964, s. 61, nr kat. I. 127 (Babie lato, 1902; wł. rodziny artysty).

Ferdynand Ruszczyc (Bohdanów 1870 - Bohdanów 1936) – wybitny malarz i pedagog, adept Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu, gdzie w latach 1892-1897 studiował pod kierunkiem I. I. Szyszkina i A Kuindżiiego. Jego prace studenckie kilkakrotnie były nagradzane medalami Akademii. Odbywał liczne podróże artystyczne – w latach 1894 i 1895 jeździł na Krym, w latach 1896 i 1897 przez Królewiec i Szczecin podróżował na Rugię, Bornholm i do południowej Szwecji, a w 1898 do Berlina, Kolonii, Paryża, Dunkierki, Ostendy, Brukseli, Bazylei, Lucerny, Lugano, Mediolanu, Wenecji i Wiednia. W 1897 zamieszkał w rodzinnym majątku Bohdanów. Od 1900 był członkiem Towarzystwa Artystów Polskich „Sztuka”. Od 1904 był profesorem Szkoły Sztuk Pięknych w Warszawie, w latach 1907-1908 Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Później powrócił do Wilna, gdzie stał się animatorem tamtejszego życia artystycznego. Po I wojnie światowej był organizatorem i profesorem Wydziału Sztuk Pięknych Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. Malował przede wszystkim pejzaże przesycone bardzo emocjonalnym odczuwaniem natury i przyrody. Obrazy Ruszczyca Ziemia czy Nec Mergitur należą do najwybitniejszych przykładów nurtu symbolizmu w malarstwie Młodej Polski. Malował także wnętrza rodzinnego dworu w Bohdanowie, zajmował się scenografią teatralną, ilustratorstwem i grafiką książkową.